Çalışma İzni Önündeki Engeller Mültecilerin Sorunlarını Derinleştirmektedir

Geçtiğimiz günlerde kamuoyunda Suriyeli mültecilerin çalışma izinlerine ilişkin yaşanan tartışmalar üzerine MAZLUMDER Mülteci Hakları Merkezi aşağıdaki basın açıklamasını yapmıştır.


Suriye’de 2011 yılında başlayan halk ayaklanmasının kalıcı ve yaygın bir çatışma ortamına dönüşmesi Suriye topraklarında yaşayan milyonlarca insanı yurtlarını terk etmek zorunda bırakmıştır. Evinden olanlardan bir kısmı ülke içindeki nispeten güvenli ortamlara sığınırken önemli bir kısmı ülke sınırlarının dışına çıkmıştır. Yurtdışına göç edenlerin bir kısmı Ürdün ve Lübnan’a sığınmışken büyük bir kısmı da Türkiye’ye sığınmıştır. 

Şu anda Türkiye topraklarında yaşayan Suriyelilerin sayılarının bir buçuk milyonu aştığı tahmin edilmektedir. Türkiye tarafından, kitlesel göçlerin başlamasıyla birlikte sınır şehirleri ve civar şehirlerde kurulan kamplarda kalan Suriyelilerin sayısı ise yaklaşık olarak 230 bindir ve bu ülkemize gelen Suriyelilerin büyük ekseriyetinin kamplar dışında yaşadığı ve şehirlerde kendi imkânlarıyla yaşamlarını sürdürdükleri anlamına gelmektedir.

2013 Eylül ayı ve 2014 Mayıs ayında yayınladığımız iki kapsamlı raporun yanında birçok defalar basın açıklamalarında da belirttiğimiz gibi; Suriyeli mültecilerin yaşam şartları kısa vadeli düşünülebilecek ve bir müddet sonra gündemden çıkarılabilecek bir konu değil, uzunca bir süre Türkiye devleti ve halkının hep birlikte gündeminde olması gereken bir konudur. Suriye’deki çatışma ortamının kısa vadede sonlanacağına dair bir işaret görülmemektedir. Zaten çatışma ortamının yakın bir gelecekte bitmesi de arkada kalan harap ülke düşünüldüğünde, Suriyeli kardeşlerimizin dönmesi için rahatça dönebileceği bir ortam oluşacağı manasına gelmemektedir.

Meselenin uzun vadeli bir sorun olması, geçici koruma ve mülteci kampı gibi ancak geçici tedbir olarak işlev görebilecek yöntemlerden daha ileri olarak eğitim, sağlık, hukuk, barınma gibi temel sosyal ihtiyaçların karşılanmasına yönelik çalışmalara odaklanmayı gerektirmektedir. Suriye’de beşinci yıla giren savaşın kısa vadede bitmeyeceği göz önüne alınarak, bizimle birlikte yaşayan 2 milyona yakın insanın devlet veya STK’ların yardım organizasyonlarıyla hayatlarını tam manasıyla idame ettiremeyecekleri açıktır. Zaten çoğunlukla kendi imkanlarıyla ayakta durmaya ve çalışarak geçimlerini sağlamaya çalışmaktadırlar. Ancak, çok düşük ücretlerle, sosyal güvence olmaksızın çalıştırılmakta, bazen bu düşük ücretleri de kendilerine ödenmemektedir. Bu durumda bir yandan çalışanların hakları ihlal edilmekte, diğer yandan yasal denetim yapmak ve sosyal güvenceyi sağlamakla yükümlü devletin denetim ve sosyal güvenlik sağlama yükümlülüğüne engel teşkil etmektedir. 

Mültecilere, işgücüne katılımlarına imkân tanıyacak yasal çalışma izni verilmesi en acil çözülmesi gereken sorunlardan biridir. Mevcut durumda, yabancıların çalışma iznini elde etmeleri için en az 3 ay vakit alan ve karmaşık bürokratik işlemler dizisi gerektiğinden ülkemizde bulunan Suriyelilerin çoğunun resmi olarak çalışma izni alma imkânı bulunmamaktadır. Bu durum bir kısmının işsiz kalmasına, bir kısmının ise gayri resmi çalışmak durumunda kalmasına sebep olmaktadır. “Geçici Koruma” statüsü altında bulunan Suriyeli sığınmacılar için çalışma izni konusunda kolaylıklar sağlanması zaruri bir ihtiyaçtır.

Gayri resmi çalışma şartları, bir taraftan emeklerinin sömürülmesi, sağlıksız şekillerde çalıştırılmalarına zemin hazırlaması ve birçok güvenceden mahrum kalmalarına sebep olmaktadır. Diğer taraftan ise çalışma izni mahrumiyetini ucuz iş gücü olarak fırsata çevirmeye çalışan işverenler başka işçileri mağdur etmekte ve bunun sonucunda oluşan mağduriyetler Suriyeli kardeşlerimize karşı bilinçsiz bir tepkiye dönüşebilmektedir.

Takdir edilmelidir ki göç etmek, insanların çoğu için meşakkatli ve mecbur kalınmadıkça tercih edilmeyen bir seçenektir. Hiçbir siyasi, stratejik ya da ekonomik durum tehlike karşısında göç etmeye karar veren insanları engellemeye ya da herhangi bir şekilde zorluk çıkarmaya gerekçe olamaz. İltica etmek temel bir insan hakkı olduğu gibi ihtiyacı olan için her türlü imkânın seferber edilmesi en temel insani görevlerdendir.

Bütün bunların ışığında Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, geçici koruma statüsünde bulunan Suriyeli mültecilerin çalışma izinleri başta olmak üzere, sosyal haklarının sağlanması için gerekli çalışmaları yapmaya davet ediyoruz. Ülkemizde uzun bir müddet kalacak olan mültecilerle ilgili politikalarda, uzun vadeli programlar ve kalıcı çözüm projelerine odaklanılması gerektiğini; ayrıca mültecilerin entegrasyon ve uyumu konusunda daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulduğunu hatırlatıyoruz.

Bu çerçevede, Suriyeli mülteciler için çalışma izni konusundaki zorlukları azaltan çalışmayı olumlu ve gerekli buluyor, bir an önce tamamlanarak uygulamaya geçirilmesini bekliyoruz. 

Bunun yanında gerek hükümet gerekse muhalefet kanadından siyasileri ve muhalefet partilerini mülteci meseleleri hakkındaki konuşmalarında sorumlu bir tutuma davet ediyor ve meselenin günlük siyasi polemiklere malzeme edilmesinin toplum içinde gerilim oluşturmak ve savaştan kaçan zor durumdaki mültecilerin durumunu daha da kötüleştirmekten başka bir işe yaramayacağını hatırlatmak istiyoruz.

MAZLUMDER Mülteci Hakları Merkezi 
 
FAALİYET BİLGİLERİKategori Adı Basın AçıklamalarıTarih 2014-11-21
Okunma Sayısı : 673
OHAL Raporu
Şube ve Temsilcilerimiz
istanbul
İnsan Hakları ve Mazlumlar İçin Dayanışma Derneği - MAZLUMDER İSTANBUL ŞUBESİ
Adres: Molla Gürani Mah. Şehit Pilot Mahmut Nedim Sk. No: 5 Kat: 4 Fatih / İSTANBUL (Aksaray Metro Durağı B Kapısı Karşısı)
E-posta: istanbul[a]mazlumder.org | Telefon: +90 (0212) 526 2440 | Faks: +90 (0212) 526 2441

Ziyaretçi Sayımız : 2594129

beyaz.net, bilisim, network, web uygulamalari